Namminiilivinnissaq partiit akornanni unammissutissaanngilaq!

“…Kalaallit ataatsimoorlutik – ikioqatigiillutik anguniagassarivaat, taannalu aqqutissatuarivarput…” taama ilaatigut oqarpoq Siumut sinnerlugu Inatsisartunut ilaasortaq Vivian Motzfeldt, aamma Tunngaviusumik inatsisiliornissamut isumalioqatigiissitami siulittaasuusoq.

Ippassaani apriilip ulluisa 10.-ani Qaqortumi Inatsisartunut KNR-ip aaqqissugaanik qineqqusaartitsinermi, namminiilivinnisaq pillugu oqaatigisai uani takusinnaavatit:


Qaqortumi qineqqusaarneq tamakkiisoq takoqqikkusukkukku, aajuku periarfissat:

Immikkoortoq siulleq: Qaqortumi qineqqusaarneq Imm. 1

Immikkoortup aappaa: Qaqortumi qineqqusaarneq Imm. 2

Tunngaviusumik Inatsisissaq pillugu Isumalioqatigiisitamut suliakkiissutinut najoqqutassiaq

Piffissami kingullermi tusagassiorfitsigut oqallisaaqisoq una – Tunngaviusumik Inatsisissaq pillugu Isumalioqatigiisitamut suliakkiissutinut najoqqutassiaq – taassumalu qanoq paasineqarnissaa – uani nammineq atuarlugu nalilersorsinnaavat:

Kalaallisut: kommissoriet kal

Qallunaatut: Kommissoriet dk

Ilaasortaasussat pillugit ilaatigut ima suliakkiissummi allaqqavoq:
Kalaallisuani: “…Partiit namminneq Inatsisartuni ilaasortaatitassaminnik Tunngaviusumik inatsisissaq pillugu Isumalioqatigiissitamut inassuteqassapput. Naalakkersuisunut ilaasortat Tunngaviusumik inatsisissaq pillugu Isumalioqatigiissitamut inassutigineqarsinnaanngillat…”
Qallunaatuunngorlugu: “…Partierne indstiller egne medlemmer af Inatsisartut til Forfatningskommissionen. Medlemmer af Naalakkersuisut kan ikke indstilles til Forfatningskommissionen…”

Taamaammat qularutigineqarsinnaanngilaq Tunngaviusumik Inatsisissaq pillugu Isumalioqatigiisitamut suliakkiissutinut najoqqutassiaq malillugu pisoqassappat, taava ilaasortat Inatsisartunut ilaasortaasariaqassapput.

Ilaasortat ikerinnakkut allannguuteqartinneqassappata ilaatigut ima suliakkiissummi allaqqavoq:
Kalaallisuuani: “…Taamaattoq, pissutsini immikkut ittuni, Isumalioqatigiissitamut Inatsisartuni ilaasortaq qinigaaqqinngitsoq partiip inassutigeqqissinnaavaa. Ilaasortaq Isumalioqatigiissitami ingerlaqqissinnaavoq, tamanna Naalakkersuisunit Isumalioqatigiissitallu siulittaasoqarfianit akuerineqarpat…”
Qallunaatuunngorlugu: “…Hvis særlige hensyn taler herfor, kan et parti dog vælge at genindstille et ikke-genvalgt Inatsisartut-medlem til kommissionen. Medlemmet kan fortsætte i kommissionen, hvis dette godkendes af kommissionens formandskab og Naalakkersuisut…”

Taamaammat qularutigineqarsinnaanngilaq Tunngaviusumik Inatsisissaq pillugu Isumalioqatigiisitamut suliakkiissutinut najoqqutassiaq malillugu pisoqassappat, taava immikkut ittumik pinnittoqassappat tamanna aatsaat pisinnaavoq Naalakkersuisunit AAMMA Isumalioqatigiissitap siulittaasoqarfianit akuerineqaruni.

Immaqa tamatsinnut pitsaaqqajaqisoq tusagassiorfiit pineqartoq pillugu itinerusumik paasisassarsiortartuuppata – Tusagassiorfinnut nalunaarutit nassiunneqartartut kopiiginnarunnaarlugit.

Taamaammat paasinarpoq Isumalioqatigiissitap siulittaasoqarfiani ilaasortat isumalioqatigiissitaq sinnerlugu ima oqariartuuteqarmata: Sulinitsinni tunngavigisarput iluarsineqartariaqalerpoq Januar 2018

 

 

Avaqqunneqarsinnaanngitsumik Nunarput Namminiilivikkiartorpoq

Apeqquserneqarsinnaanngitsumik nunarput Namminiilivikkiartorpoq, tassa aqqut pissusissamisoortoq – soorlu eqqumiitsuliortorsuatta tamanna ima oqaatigisimagaa: “Suna pillugu ikiorneqaannarluta inuussaagut? Uagut nammineq sapinngilagut!” Hans Lynge.

Naalakkersuisup siulittaasuata Namminersulivinnissap akisuallaalersinnaaneranik oqariartuutigisai, periuseq nalunngilluagarput, nunat nunasiaasimasut tamarmik nalunngilluagaat atorlugu qulalersitsiniarnertut uggornaraluartumik isigaara.

Siullertut angajoqqaat kikkuugaluartulluunniit meeqqatik inersimasunngorlutik namminneq napatissinnaalernissaat perorsaanerminni siunnerfigisarpaat, taamaaliornikkullu kinguaariit imminnut napatissinnaanerat ukiorpassuarni qularnaarneqartuarsimavoq, ineriartornermi pissusissamisoortoq tassaniimmat tassaniittuassammallu.

Politikkikkut siuttutut inuiaat inooqataaffigisavut nammineernissaminnut sapersutut oqariartorfigisinnaanngilavut, taamak oqariartorneq akisussaaffimmik tigusinissamik kajumilersitsinavianngilaq, ullumikkullu ajornartorsiutitta qitia tassaniippoq pilersuisinnaasut ikiliartorput pilersugassallu amerliartorlutik.

Aappaattut politikkikkut sapiissuseqarneq aqqutissiuinerlu pisussaaffigaarput, oqareernittummi ineriartorneq pissusissamisoortoq avaqqunneqarsinnaanngitsorlu tassaniimmat. Sunaluunniimmi nammineq sapiissuseqarfiginngisaq kinguaassanut suliassiissutigineqarsinnaanngimmat.

Pingajuattut apererusunnarpoq nunarsuarmi nunat namminersortut namminersulivissimasullu ajornartorsiuteqarnatik ingerlasut sumi takussaanersut?  Nunarsuaq nunarsuutillugu iluatsitat iluatsinngitsuukkallu sanileriittuartussaapput soorlu aamma inuunermi oqitsut tamaviaarnartullu sanileriittuartut.

Ingerlaqqitsinnanga Naalakkersuisooqatigiit isumaqatigiissutaanit issuaalaassaanga, oqaaseqatigiit pingaarnerpaatut aallaqqaasiutigineqartut ima oqariartuuteqarmata: “Kalaallit Nunaat allanngortinneqarsinnaanngitsumik namminiivikkiartorpoq aammalu taamatut ingerlaneq naalakkersuinikkut patajaatsumik ingerlatsiviusariaqarpoq, nunalu tamakkerlugu ataatsimoornissaq pisariaqalerluni”

Naalakkersuisooqatigiit nikinnerminni pingaarnerit ilaattut oqariartuutigaat, namminiilivinnissamik siunnerfeqarnerup inuiannit amerlanerussuteqangaartunik toqqammaveqarluni tunulequtserneqarlunilu ingerlanneqartariaqarnera. Piffissamilu kingullermi Naalakkersuinikkut oqariartuutigineqartut nuna inuiaallu tamakkerlutik ataatsimoortariaqarneranik ersersitsinngillat. Nuna inuiaallu ataatsimoorlutik allorassaaqatigiissappata oqariartuutit imminnut assortuuttut atorlugit ingerlatsinnginnissaq pingaaruteqarpoq, oqariartuutimmi siunnerfiillu imminnut aassortuuttut inuiannik ataatsimoortunik pilersitsisinnaanngimmata.

Namminiilivinnissamut Naalakkersuisoq innuttaasunik ataatsimiititsinerit sineriammi sumiiffippassuarnik tikitsilluni ingerlallualereerpai, tassanilu paatsoorneqarsinnaanngitsumik inuiaat oqariartuutigisaqattaarpaat “Politikkerit allannguinissaminnut sapiissuseqartariaqartut” Qinersinerup takutittuarpaa politikkikkut Namminersulivinnissamik pingaartitaqartut amerlanerussuteqangaarlutik qinigaajuartartut tamannalu aqqutissatsinnik tikkuussineruvoq avaqqunneqarsinnaanngitsoq.

Sorsunnersuup aappaata kingorna FN (nunat tamalaat kattuffiat) aallartinneqarpoq, sorsunnerit nunarsuatsinnik aserueqisut inuppassuarnillu naleqartut peqqinnginnissaat qularnaarniarlugu.  Tamannalu pitsaasumik tunngavissinneqassappat avaqqunneqarsinnaanngisumik nunat nunasiaateqartut piumaffigineqarput nunasiaatiminnik namminersortunngorsaassasut, taamaaliornermilu nunasiaminnut ikiuutissasut aqqutissiuissasullu. Piumaffigineqarput nunasiaasut kiffaanngissutsip anersaavanik utertitsivigineqassasut, tamat naligiimmik oqartussanerannik ilisimalersinneqassasut kiisalu minnerunngitsumik aningaasarsiornikkut namminneq napatilernissaannut aqqutissiuunneqassasut. Taamak piumaffigineqartunut ilaavoq Qallunaat Naalagaaffiat (Danmark), naalagaaffilli taanna peqqussutigineqartut avaqqullugit iliuuseqarpoq, nunarput nunasiatut isigineqaqqunagu naalagaaffimminnut naligiimmik ilanngutivittutut suaarutigaa. Taamaaliornikkut Qallunaat Nunaata Nalagaaffiit Peqatigiinnit malinnaavigineqarnani nunarput qanorsuaq pisinnaanngorpaa.

Tamakkoqqissaalli tunngavigalugit Qallunaat Nunaat nunatsinnut annertoorujussuarmik pisussaaffeqarpoq. Pisussaaffigaa kiffaanngissutsip nammineersinnaanerullu anersaavanik peqalerseqqissalluta, pisussaaffigaa aningaasarsiornikkut nammitsinnik napatissinnaalernissatsinnut aqqutissiuusseqataassalluni, pisussaaffigaa ukiorpassuarni nunatta aningaasatigut qanoq annertutigisumik iluanaarutiginnissimanerminik qulaajaassalluni…ilarpassuilu ilanngullugit.

Naggasiullugu apeqqutigerusutara ataasiinnaavoq: Sumi nunamik takunikuuvit uagutsitulli pisuussuteqartigisumik nammineernissamilli ersisumik qulartumillu?!?

 

Vivian Motzfeldt,
Siumut